To i tamto — zaimki wskazujące
Ity, io, iny — Wskazywanie osób i rzeczy
Polski ma „ten” i „tamten”. Malgaski rozróżnia więcej odległości — i ma jeden ciekawy zwyczaj: zaimek wskazujący stawia się przed i po rzeczowniku.
Ity, io, iny — Blisko czy daleko?
| Malgaski | Liczba mnoga | Po polsku |
|---|---|---|
| Ity | Ireto | ten / to tutaj (przy mnie) |
| Io | Ireo | ten / to (blisko ciebie albo ten, o którym mówimy) |
| Iny | Ireny | tamten (dalej, ale widoczny) |
Na początek wystarczą ity (tu, przy mnie) i iny (tam). Istnieje też iry — dla rzeczy bardzo odległych, np. góry na horyzoncie.
Ity trano ity — Ten dom
Gdy wskazujesz konkretną rzecz, zaimek stoi z obu stron rzeczownika:
ity + trano (dom) + ity → ity trano ity = ten dom
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| ity boky ity | ta książka (tutaj) |
| io seza io | to krzesło (obok ciebie) |
| iny fiara iny | tamten samochód |
| ireto voankazo ireto | te owoce (tutaj) |
| ireny trano ireny | tamte domy |
| Tsara ity trano ity. | Ten dom jest ładny. |
| Lafo iny fiara iny. | Tamten samochód jest drogi. |
Przymiotnik stoi na początku zdania, jak w Lekcji 8 (Manga ny lanitra), a „ten dom” zamyka zdanie: Tsara ity trano ity = dosł. „ładny ten dom ten”.
Ity, io — Samodzielnie
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| Inona ity? | Co to jest? (to tutaj) |
| Iza io? | Kto to? (ten obok ciebie) |
| Ity ny tranoko. | To jest mój dom. |
| Ity no tiako. | Właśnie to mi się podoba. |
| Tsy ity fa iny. | Nie to, tylko tamto. |
| Hoatrinona ireto? | Ile kosztują te? |
Ny, ilay, i — Małe słówka przed rzeczownikiem
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| ny | zwykłe „ten” (rodzajnik): ny trano = dom |
| ilay | ten konkretny, już wspomniany: ilay boky = ta (wiadoma) książka |
| i | przed imionami i niektórymi nazwami: i Paul, i Madagasikara |
| Aiza ilay boky? | Gdzie jest ta książka (o której mówiliśmy)? |
| Iza i Paul? | Kto to jest Paul? |
Polski nie ma rodzajników, więc ny zwykle pomijasz w tłumaczeniu: Aiza ny hotely? = Gdzie jest hotel? Słówko ilay dodaje odcień „ten, o którym już wiemy”.
Resaka — Dialog
Na targu
A:Hoatrinona ireto voankazo ireto?
Ile kosztują te owoce?
Ile kosztują te owoce?
B:Ireto ve? Dimanjato Ariary ny iray.
Te? Pięćset ariary za sztukę.
Te? Pięćset ariary za sztukę.
A:Ary iny mananasy iny?
A tamten ananas?
A tamten ananas?
B:Iny? Arivo Ariary.
Tamten? Tysiąc ariary.
Tamten? Tysiąc ariary.
A:Tsara. Mba omeo ahy iny, azafady.
Dobrze. Proszę mi dać tamten.
Dobrze. Proszę mi dać tamten.
B:Inty. Misaotra!
Proszę bardzo. Dziękuję!
Proszę bardzo. Dziękuję!
Fanazaran-tena — Ćwiczenie
Przetłumacz w myślach, potem kliknij kartę, aby sprawdzić.
ity trano ity
kliknij
ten dom
iny fiara iny
kliknij
tamten samochód
ireto
kliknij
te (tutaj)
Tsy ity fa iny
kliknij
Nie to, tylko tamto
Aiza ilay boky?
kliknij
Gdzie jest ta książka?
Inona ity?
kliknij
Co to jest?