Kultura i zwyczaje
Fomba sy kolontsaina — Fihavanana, fady i dobre maniery
Znajomość języka to także znajomość zwyczajów. Ta lekcja pokazuje kilka ważnych pojęć malgaskiej kultury i zwroty, które pomogą ci zachować się taktownie.
Teny fototra — Najważniejsze pojęcia
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| Fihavanana | Więź, solidarność, dobre relacje — jedna z najważniejszych wartości |
| Fady | Tabu, zakaz (często lokalny lub rodzinny) |
| Razana | Przodkowie |
| Famadihana | Ceremonia ponownego owinięcia szczątków przodków w nowe lamba (w górach) |
| Kabary | Tradycyjna, uroczysta mowa |
| Hira gasy | Tradycyjne widowisko muzyczne |
| Valiha | Tradycyjny instrument strunowy (cytra z bambusa) |
| Omby | Zebu — symbol bogactwa |
| Ohabolana | Przysłowie |
Słowo azafady (proszę, przepraszam) z Lekcji 1 pochodzi od fady — dosłownie znaczy mniej więcej „niech to nie będzie fady”, czyli „wybacz, że cię niepokoję”.
Fahalalam-pomba — Dobre maniery
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| Fady ve izany? | Czy to tabu? |
| Fady aminay ny mihinana henakisoa. | U nas nie wolno jeść wieprzowiny. |
| Azo atao ve ny maka sary? | Czy można robić zdjęcia? |
| Tokony hanala kiraro ve aho? | Czy powinienem zdjąć buty? |
| Misaotra nandray ahy. | Dziękuję za gościnę. |
| Azafady, tompoko. | Przepraszam (z szacunkiem). |
Fady różnią się między regionami, a nawet rodzinami. Gdy nie wiesz, co wypada — po prostu zapytaj: Fady ve izany?. Pytanie zostanie odebrane jako wyraz szacunku.
Ohabolana — Przysłowia
| Malgaski | Po polsku |
|---|---|
| Ny fihavanana toy ny rano, raha tapahina dia miray. | Więź jest jak woda — gdy ją przetniesz, znów się łączy. |
| Tondro tokana tsy mahazo hao. | Jednym palcem nie złapiesz wszy. (Razem można więcej.) |
Przysłowia są ważną częścią kabary i codziennej rozmowy. Wiele z nich ma kilka wariantów — możesz usłyszeć je w nieco innej formie.
Resaka — Dialog
W wiosce
A:Azafady, azo atao ve ny maka sary eto?
Przepraszam, czy można tu robić zdjęcia?
Przepraszam, czy można tu robić zdjęcia?
B:Eny, fa aza maka sary ny fasana.
Tak, ale nie fotografuj grobów.
Tak, ale nie fotografuj grobów.
A:Fady ve izany?
Czy to tabu?
Czy to tabu?
B:Eny, fady eto izany.
Tak, tutaj to fady.
Tak, tutaj to fady.
A:Azoko. Misaotra nilaza tamiko.
Rozumiem. Dziękuję, że mi powiedziałeś.
Rozumiem. Dziękuję, że mi powiedziałeś.
Fanazaran-tena — Ćwiczenie
Przetłumacz w myślach, potem kliknij kartę, aby sprawdzić.
Fihavanana
kliknij
Więź, solidarność
Fady
kliknij
Tabu, zakaz
Razana
kliknij
Przodkowie
Azo atao ve ny maka sary?
kliknij
Czy można robić zdjęcia?
Ohabolana
kliknij
Przysłowie
Misaotra nandray ahy.
kliknij
Dziękuję za gościnę.